BUXORO DAVLAT UNIVERSITETI
Differensial tenglamalar kafedrasi
Kafedra matematika va mexanika sohasida yuqori malakali mutaxassislar tayyorlash, ilmiy tadqiqotlarni rivojlantirish, xalqaro ilmiy hamkorlikni kengaytirish hamda talabalarni zamonaviy nazariy va amaliy bilimlar bilan qurollantirishga xizmat qiluvchi yetakchi tuzilmalardan biridir.
Tarixi BuxDU (BDPI) bilan chambarchas bog‘liq
Matematika va mexanika yo‘nalishlari
Ilmiy hamkorlik va dual ta’lim
Bakalavriat, magistratura, doktorantura
Kafedra haqida
“Differensial tenglamalar” kafedrasi tarixi Buxoro davlat universiteti hamda Buxoro davlat pedagogika instituti tarixiy taraqqiyoti bilan chambarchas bog‘liq. Kafedra turli davrlarda turlicha nom bilan faoliyat yuritgan bo‘lsa-da, matematika fanini chuqur o‘qitish, ilmiy izlanishlarni rivojlantirish va malakali mutaxassis tayyorlash borasidagi mavqeini saqlab qolgan.
O‘tgan asrning 60-yillarida kafedra “Matematika” kafedrasi nomi bilan faoliyat yuritgan va o‘sha davrda unga A. Yusupov rahbarlik qilgan. Keyingi yillarda kafedra universitetdagi ilmiy-pedagogik maktablarning shakllanishida muhim rol o‘ynab kelgan.
Hozirgi kunda kafedra bakalavriat, magistratura va tayanch doktorantura bosqichlarida ta’lim jarayonini tashkil etish, zamonaviy ilmiy yo‘nalishlarda tadqiqotlar olib borish, xalqaro hamkorlikni rivojlantirish va talabalarni kasbiy jihatdan yetuk mutaxassis sifatida tayyorlash ishlarini izchil amalga oshirib kelmoqda.
Kafedra tarixi va rivojlanishi
1960-yillar — “Matematika” kafedrasi
Kafedra “Matematika” kafedrasi nomi bilan faoliyat yuritgan. Ushbu davrda kafedra mudiri lavozimida A. Yusupov ishlagan.
2010-yil — yangi tuzilma
“Differensial tenglamalar” hamda “Algebra va analiz” kafedralari birlashtirilib, “Matematik fizika va analiz” kafedrasi tashkil etilgan va unga f.-m.f.n. R.T. Muxitdinov mudirlik qilgan.
2015–2018-yillar — “Matematika” kafedrasi
2015-yildan kafedra nomi yana “Matematika” deb atalgan. 2018-yil yanvar oyiga qadar unga f.-m.f.n., dotsent I.M. Jo‘raev rahbarlik qilgan.
2018–2020-yillar
2018-yil aprel oyidan boshlab kafedraga f.-m.f.n., dotsent N.H. Mamatova mudirlik qilgan.
2020-yil oktabr — qayta tashkil etilish
“Matematika” kafedrasi yana ikkiga ajratilib, “Differensial tenglamalar” va “Matematik analiz” kafedralari qayta tashkil etilgan.
2020–2026-yillar
2020-yildan 2026-yil iyun oyiga qadar “Differensial tenglamalar” kafedrasiga f.-m.f.n., dotsent U.D. Durdiyev rahbarlik qilgan.
2026-yil sentyabrdan hozirgacha
2026-yil sentyabr oyidan boshlab kafedrada f.-m.f.f.d. (PhD), dotsent J.Z. Nuriddinov mudir vazifasini bajarib kelmoqda.
Kafedra salohiyati
14+
o‘qituvchi va mutaxassislar
Kafedrada hozirgi kunda 2 ta fan doktori, 11 ta fan nomzodi, 1 ta katta o‘qituvchi, Novosibirsk davlat universitetida magistr darajasini olgan 3 nafar yosh ilmli o‘qituvchi va boshqa pedagog xodimlar faoliyat olib bormoqda.
Turli yillarda kafedraga Moskva, Kiev, Novosibirsk, Qozon, Toshkent va Samarqanddagi yetakchi oliy ta’lim muassasalari hamda ilmiy tadqiqot institutlarining olimlari tashrif buyurib, talabalar uchun maxsus kurslar va alohida ma’ruzalar o‘qiganlar.
Kafedra rahbariyati
Kafedra mudiri vazifasini bajaruvchi
J.Z. Nuriddinov
Fizika-matematika fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD), dotsent. 2026-yil sentyabr oyidan boshlab “Differensial tenglamalar” kafedrasiga rahbarlik qilib kelmoqda.
Ta’lim yo‘nalishlari va mutaxassisliklar
Bakalavriat
60530600 — Mexanika va matematik modellashtirish
60540100 — Matematika
Mazkur yo‘nalishlarda kunduzgi va sirtqi ta’lim shaklida jami 658 nafar talaba tahsil olmoqda.
Magistratura
70540101 — Matematika
Hozirgi kunda mazkur mutaxassislik bo‘yicha 36 nafar magistrant tahsil olmoqda.
Tayanch doktorantura
01.01.02 — Differensial tenglamalar va matematik fizika
01.01.04 — Geometriya va topologiya
AMALIY INTEGRATSIYA VA HAMKORLIK
Dual ta’lim va kafedra filiali
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 12-iyuldagi PF–93-son Farmoni hamda Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 16-yanvardagi 14-son qarorida belgilangan vazifalarni amalga oshirish maqsadida Qorako‘l akademik litseyida “Differensial tenglamalar” kafedrasi filiali tashkil etilgan.
Mazkur filial orqali dual ta’lim elementlarini rivojlantirish, o‘quv jarayonining amaliy yo‘nalishini kuchaytirish, iqtidorli yoshlarni aniqlash va ularni oliy ta’limning keyingi bosqichlariga tayyorlashga alohida e’tibor qaratilmoqda.
Kafedraning ilmiy yo‘nalishlari
Matematik fizika tenglamalari
Matematik fizika tenglamalarining teskari masalalari bo‘yicha nazariy va amaliy tadqiqotlar olib boriladi.
Deformatsiyalanuvchi qattiq jismlar mexanikasi
Qattiq jismlar mexanikasi va unga oid masalalar yechimi bo‘yicha ilmiy izlanishlar olib boriladi.
Tebranishlar nazariyasi
Tebranish jarayonlarini modellashtirish, tahlil qilish va amaliy masalalarga tatbiq etish yo‘nalishida tadqiqotlar olib boriladi.
Ilmiy hamkorlik
Kafedra respublika va xorijning nufuzli ilmiy markazlari hamda oliy ta’lim muassasalari bilan yaqin ilmiy hamkorlikni yo‘lga qo‘ygan. Bu hamkorliklar professor-o‘qituvchilar va talabalar uchun ilmiy tajriba almashish, qo‘shma tadqiqotlar olib borish hamda akademik aloqalarni mustahkamlashda muhim ahamiyat kasb etadi.
Asosiy hamkorlar
- V.I. Romanovskiy nomidagi Matematika instituti Buxoro bo‘linmasi
- Samarqand davlat universiteti
- Urganch davlat universiteti
- Novosibirsk davlat universiteti
- Qozon Federal universiteti
- Xitoyning Jilin universiteti Matematika maktabi
Hamkorlik shakllari
- Ilmiy hamkorlik shartnomalari
- Maxsus kurslar va alohida ma’ruzalar
- Qo‘shma tadqiqotlar va ilmiy maslahatlar
- Akademik almashinuv va ilmiy muloqot
- Talabalar va yosh olimlar bilan ishlash
Kafedraga ma’ruza o‘qigan taniqli olimlar
I. Kukles, B. Boltyanskiy, O. Danilov, T. Jo‘raev, Sh. Ayupov, G‘. G‘anixodjayev, N. G‘anixodjayev, S. Abdunazarov, U. Rozikov, R. Beshimov va boshqa olimlar turli yillarda kafedrada maxsus kurslar va alohida ma’ruzalar o‘qiganlar.
Kafedrada o‘qitiladigan fanlar
Kafedra professor-o‘qituvchilari universitetning tegishli ta’lim yo‘nalishlari o‘quv rejalari asosida fundamental, umumkasbiy va mutaxassislik fanlarini o‘qitib kelmoqda. Ushbu fanlar talabalarining nazariy bilimlari, amaliy ko‘nikmalari va kasbiy kompetensiyalarini shakllantirishga xizmat qiladi.
Asosiy fanlar
- Algebra
- Analitik geometriya
- Chiziqli algebra
- Differensial geometriya va topologiya
- Differensial tenglamalar
- Matematik fizika tenglamalari
- Matematik praktikum
- Variatsion hisob va optimallashtirish
- Nazariy mexanika
Qamrov doirasi
Mazkur fanlar asosan Matematika, Mexanika va matematik modellashtirish hamda kafedraga tegishli boshqa ta’lim yo‘nalishlari talabalariga o‘qitiladi.
Ushbu fanlar orqali talabalarda fundamental matematik tayyorgarlik va kasbiy yondashuv shakllantiriladi.
Boshqa yo‘nalishlar uchun fanlar
Iqtisodiyot fakulteti talabalari uchun — Amaliy matematika
Agronomiya yo‘nalishi talabalari uchun — Oliy matematika
Fanlarni o‘qitishda tegishli ta’lim yo‘nalishlarining o‘ziga xos xususiyatlari, kasbiy faoliyatda matematik bilimlardan foydalanish imkoniyatlari va amaliy ehtiyojlari hisobga olinadi. Xususan, iqtisodiyot yo‘nalishlarida matematik usullarni iqtisodiy jarayonlarni tahlil qilish va modellashtirishda, agronomiya yo‘nalishida esa hisoblash va amaliy masalalarni yechishda qo‘llashga alohida e’tibor qaratiladi.
Kafedraning ustuvor vazifalari
Yuqori malakali bakalavr, magistr va tadqiqotchilarni tayyorlash, zamonaviy matematika va mexanika yo‘nalishlarida fundamental bilim berish.
Ilmiy tadqiqotlarni rivojlantirish, xalqaro hamkorlikni mustahkamlash, talabalar va yosh olimlarning ilmiy salohiyatini qo‘llab-quvvatlash.
Dual ta’lim, amaliy integratsiya, ilg‘or metodika va zamonaviy fanlarni o‘qitish orqali ta’lim sifatini oshirish.
buxdu_rektor@buxdu.uz
(+998) 65 221-30-46
UZ
RU
EN
ZH-CN
