+998 (65) 221 27 14

Psixologiya va sotsiologiya kafedrasi

  1. Bosh sahifa  
  2. Psixologiya va sotsiologiya kafedrasi  
  3. Psixologiya va sotsiologiya kafedrasi
buxdu.uz-Buxoro Davlat Universiteti

Kafedra mudiri

Nazarov Akmal Mardonovich

dotsent

-

-

Buxoro shahar, M.iqbol 11-uy

a.m.nazarov@buxdu.uz

(+99893) 686-88-58

Psixologiya va sotsiologiya kafedrasi

17.01.2022

M.S.Smolenskiy – (professor, 1933-1935 yillar), V.M.Zaborskiy – (professor,  1935-1940 yillar), V.P.Narishkin –( dotsent, 1941-1957 yillar), A.A.Xolmetov – (dotsent, 1958-1959 yillar), SH.P.Balavadze –( professor, 1959-1974 yillar), K.Z.Zaripov – (professor, 1974-1975 yillar) kabi olimlar faoliyat ko‘rsatganlar.
1979-yildan boshlab “Pedagogika va psixologiya” kafedrasi alohida mutaxassislik yo‘nalishlari bo‘yicha “Pedagogika” hamda “Psixologiya” kafedralariga ajratildi. Shundan so‘ng “Psixologiya” kafedrasi mudiri sifatida:
R.A.Tursunov - psixologiya fanlari nomzodi, dotsent (1979-1982 yillar),  L.P.Xoxlova - psixologiya fanlari nomzodi, dotsent (1982-1988 yillar), M.N.Usmanova - psixologiya fanlari nomzodi, dotsent (1989-1994 yillar) faoliyat yuritganlar.
1994-2004-yillarda kafedra ikki yo‘nalishda: fakultetlararo “Pedagogika va psixologiya” kafedrasi va “Pedagogika va jismoniy madaniyat” fakulteti huzurida “Pedagogika va psixologiya asoslari” kafedrasi nomlari bilan faoliyat ko‘rsatdi. 2004-yildan boshlab “Psixologiya” kafedrasi nomi bilan sobiq “Pedagogika va jismoniy madaniyat” fakultetida, keyinchalik esa “Gumanitar fanlar fakulteti” (hozirgi tarix fakulteti), “Ijtimoiy iqtisodiy” fakultetlari tarkibida faoliyat ko‘rsatib, unga psixologiya fanlari doktori, professor Sharif Ramazonovich Barotov rahbarlik qilgan. 2022-yildan boshlab “Tarix va yuridik fakulteti” tarkibida kafedra “Psixologiya va sotsiologiya” deb nomlangan.
Ayni paytda ushbu kafedrada  asosiy shtatida 26 nafar professor-o‘qituvchilar faoliyat ko‘rsatib kelmoqdalar.
Kafedrada O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi OAK tomonidan psixologiya fanlari bo‘yicha ilmiy metodik seminarlar o‘tkazish va etakchi tashkilot sifatida dissertatsiyalarga rasmiy taqrizlar berish huquqi berilgan. Bundan tashqari Buxoro davlat universiteti huzuridagi psixologiya fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) ilmiy darajalar beruvchi PhD.03/30.12.2019.Psi.72.06 raqamli ilmiy kengash kafedra huzurida faoliyat ko’rsatmoqda.
Kafedrada 60310903-psixologiya (amaliy psixologiya), 60310904 – psixologiya (oila psixologiyasi) va  6031100-sotsiologiya ta’lim yo‘nalishlari bo‘yicha bakalavrlar hamda 70310901 – Psixologiya (faoliyat turlari bo’yicha) mutaxassisliklari bo’yicha magistrlar tayyorlanmoqda. 
Kafedrada bakalavriat va magistraturada bir o‘quv yili davomida jami 40dan  ortiq fanlar o‘qitiladi. Jumladan:
1.Umumiy psixologiya
2.Eksperimental psixologiya va praktikum
3.Sotsial psixologiya
4.Sotsial trening va amaliyot
5.Konsultativ psixologiya va psixokorreksiya
6.Boshqaruv psixologiyasi
7.Mentalitet psixologiyasi
8.Psixologiya tarixi
9.Psixologiya fenomenlari va uslubiyoti
10.Psixoterapiya
11.Tibbiyot psixologiyasi
12.Mehnat va muhandislik psixologiyasi.
13.Testologiya
14.O‘rta Osiyo mutaffakirlarining psixologik qarashlari.
15.Yosh davrlar psixologiyasi
16.Psixodiagnostika va eksperimental psixologiya.
17.Oila psixologiyasi
18.Psixologiya fanini o‘qitish uslubiyoti
19.Psixologik xizmat
20.Psixologik ma’lumotlarni kompyuterda qayta ishlash
21.Huquq psixologiyasi va boshqalar.
2022-2023-o‘quv yilida kafedrada 1 nafar fan doktori, professor (A.A.Xuseynova), 3 nafar psixologiya fanlari nomzodi (M.N.Usmanova, Sh.M. Ulug‘ova, U.S. Jumaev), 3 nafar psixologiya fanlari bo‘yicha falsafa doktori (Phd) (A.M.Nazarov, Z.S.Elov, F.F.Ganjiyev), 1 nafar dotsent (L.Y.Olimov,) 4 nafar kafedra dotsenti (G.B.Xudoyqulova, E.S.Eshov, Sh.Sh.Ostonov, U.M.Ro’ziev), 12 nafar o‘qituvchi (Sh.Sh.Rustamov, D.M.Qodirova, D.T.Ismatova, S.B.Qosimova, M.X.Tilavov, M.M.Nazarova, N.R.Axmadov, Sh.Sh.Salixov, Z.M.Maxmudova, F.X.Xakimova, M.A.A’zamova, A.A.G’aybullaeyev ) o’quv - tarbiya ishlarini olib borgan.
Kafedra ilmiy salohiyati asosiy shtatdagi 38 % ni tashkil etgan. Kafedra professor-o‘qituvchilarining o‘rtacha yoshi  - 35 yoshni tashkil qiladi.
Ilmiy tadqiqot ishlarining iste’molchilar talablaridan kelib chiqib  olib borilayotganligi:
2017-2018-yillarga mo‘ljallangan fundamental granti rahbari, psixologiya fanlari nomzodi, dotsent Muxtorov Erkin Mustafoyevich O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Fan va texnologiyalarni rivojlantirish qo‘mitasi tomonidan berilgan I-2017-1-12 raqamli “Yuksak malakali sportchilar va pedagog trenerlar tayyorlash tizimiga innovatsion tibbiy-biologik, pedagogik va psixologik texnologiyalarni kompleks joriy etish” nomli fundamental grant rahbari etib tayinlangan. Grant 25 000 000 so‘m miqdorida rejalashtirilgan.
Kafedra professor-o‘qituvchilari tomonidan Davlat texnik dasturlari doirasidagi  2016-2017 yilga mo‘ljallangan yosh olimlar amaliy tadqiqoti yo‘nalishida YOA-1-9 “Aholini turli qatlamlarida psixologik xizmat ko‘rsatish amaliyoti” loyihasi to‘liq bajarilgan. Loyiha 50.000.000 so‘m etib belgilangan va tadqiqot ishi o‘z vaqtida mufaqqiyatli yakunlangan.
2017-2020 yillarga mo‘ljallangan “OT-F1-002-raqamli “Yoshlarda milliy g‘oya va mafkuraviy immunitetni shakllantirishning psixologik mexanizmlari” mavzusidagi fundamental loyihasi bajarilgan. 130.000.000 so‘m miqdoridagi mablag‘ belgilangan.
Loyiha doirasida 4 ta patent qo‘lga kiritilgan. Mavjud psixologik testlarning elektron variantlari yaratilgan. Buxoro, Navoiy, Qarshi viloyatlarida tadqiqotlar o‘tkazilib, dalolatnomalar rasmiylashtirilgan.
2018 yil may oyida loyiha rahbari, professor Sh.R.Barotov Turkiya davlatiga ilmiy safar bilan borib keldi. Safar natijasida Turkiya davlatining 2 ta ANQARA va GAZI universitetlari bilan hamkorlik shartnomasi tuzilgan.
2021-2022 yillarga mo’ljallangan “Oila psixologiyasi” fanidan multimedia mahsulotlarini yaratish bo’yicha loyiha olib borilgan. Loyiha qiymati 500. 000.000 so’m.
2018-yilda Xalqaro Psixologiya Fanlari Akademiyasi bilan Psixologiya kafedrasi o‘rtasida hamkorlik shartnomasi imzolangan.
Uzluksiz ta’limning barcha bo‘g‘inlari, jumladan, maktabgacha ta’lim, o‘rta umumiy ta’lim, o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi va oliy ta’lim muassasalari bilan hamkorlik yo‘lga qo‘yilgan. Masalan, Buxoro shahridagi  41, 61, 67-MTT, 2, 4, 14, 15, 23, 38 umumiy o‘rta ta’lim, 123-sonli maxsus (kar, soqovlar) maktabi, Buxoro pedagogika, neft-gaz, tibbiyot kollejlari bilan yaqindan hamkorlik o‘rnatilgan bo‘lib, talabalarning pedagogik amaliyotlari hamda ilmiy tadqiqot ishlari olib borilmoqda. Buxoro muhandislik texnologiyalari, Buxoro tibbiyot institutlari bilan ilmiy hamkorlik ishlari olib borilmoqda.
Professor-o‘qituvchilar tomonidan darslik, o‘quv qo‘llanmalarni yangi avlodini yaratishning holati:
Kafedrada olib borilgan ilmiy tadqiqot ishlari natijasida Intellektual mulk agentligi tomonidan 25 ta mualliflik guvohnomalari qo‘lga kiritilgan, quyidagi monografiya va o‘quv qo‘llanmalar nashr qilingan.
Sh.Barotova. “Xulqi og‘ir bolalar psixologiyasi”. O‘quv qo‘llanma “Navro‘z” nashriyoti Toshkent, 2015.
R.Barotov, D.S.Kaxarova. “Inklyuziv ta’lim”. O‘quv qo‘llanma “Navro‘z” nashriyoti. Toshkent, 2017.
Sh.Salomova. «Madaniyatlararo kompetentlikning ijtimoiy-psixologik tahlili”. Monografiya. Fan nashriyoti. Toshkent, 2017.
S.Jumayev. “O‘smirlarda kasb tanlashga munosabat tizimi shaklanishining ijtimoiy-psixologik xususiyatlari”. Monografiya. “Navro‘z” nashriyoti Toshkent. 2017.
Sh.Barotova, L.Y.Olimov “Deviant xulq-atvor psixologiyasi”. Monografiya. “Durdona”nashriyoti Buxoro, 2017.
R.Barotov, X.X.Jabborov. “Yoshlarda mafkuraviy immunitetni shakllantirish mexanizmlari”. Monografiya. “Durdona” nashriyoti Buxoro, 2017.
Y.Olimov, O.R.Avezov, E.S.Eshov. “Deviant xulq-atvor psixologiyasi” O‘quv- qo‘llanma. “Durdona”nashriyoti, Buxoro, 2017.
M.Ulug‘ova.“Bozor iqtisodiyoti sharoitida xotin-qizlar ijtimoiy-psixologik moslashuvining o‘ziga xosligi”. O‘quv-uslubiy qo‘llanma. Buxoro “Durdona nashriyoti”, 2016.
Y.Olimov. “Yuridik psixologiya”. O‘quv qo‘llanma. “Durdona” nashriyoti, Buxoro, 2017.
S.Jumayev, N.A.Baxriyeva. “Huquq psixologiyasi”. O‘quv qo‘llanma. “Durdona”nashriyoti, Buxoro, 2017.
Sh.R.Barotov, M.N.Usmanova, D.A.Barotova – “Психологическая служба от теории и к практике”. O‘quv qo‘llanma.  Buxoro – 2017
Sh.R.Barotov “Psixologik xizmat”. Darslik. Buxoro, 2018.
Sh.Sh.Ostanov “Destruktiv xulq psixologiyasi” Darslik. Buxoro, 2019.
L.Y.Olimov, Sh.Sh.Rustamov “Umumiy psixodiagnostika” Darslik. Buxoro, 2020.
Xudoyqulova G.B. O’smirlarga psixologik xizmat ko‘rsatishning ilmiy-amaliy asoslari. Monografiya.- Buxoro. Durdona. 2020. – 150 b.
A.M.Nazarov. “Umumiy psixologiya”. Darslik. Buxoro, 2021.
Olimov L.Ya. Psixodiagnostika va psixometrika asoslari. Darslik.  – Buxoro. Durdona nashriyoti. 2021 yil. – 632 b.
Ismatova D.T. Oila psixoterapiyasi va nazariyalari. O‘quv qo‘llanma.  – Buxoro. Durdona nashriyoti. 2021 yil. – 320 b. 
Qodirova D.M. Oilaga psixologik xizmat ko‘rsatish. O‘quv qo‘llanma.  – Buxoro. Buxoro nashriyoti. 2021 yil. – 324 b. 
Nazarov A.M. Bolalar psixologiyasi va psixodiagnostikasi. O‘quv qo‘llanma.  – Buxoro. Durdona nashriyoti. 2021 yil. – 508 b.
Ostanov Sh.Sh. Destruktiv xulq-atvor psixologiyasi. Darslik. – Buxoro. Durdona nashriyoti. 2022 yil. – 480 b.  
Nazarov A.M. Umumiy psixologiya. Darslik. – Buxoro. Durdona nashriyoti. 2022 yil. – 232 b. 
Xudoyqulova G.B. Psixologik ta’limotlar tarixi. O’quv qo’llanma. – Buxoro. Kamolot nashriyoti. 2022 yil. – 220 b.
Axmedova Z.Dj. Ekstremal vaziyatlar psixologiyasi. Darslik.  – Buxoro. Durdona nashriyoti. 2022 yil. – 256 b. 
Olimov L.Ya, Elov Z.S., Maxmudova Z.M., Umumiy psixodiagnostika. Darslik. – Buxoro. Kamolot nashriyoti. 2022 yil. – 408 b.
Olimov L.Ya, Elov Z.S., Maxmudova Z.M., Sport psixodiagnostikasi va psixokorreksiyasi. Darslik. – Buxoro. Kamolot nashriyoti. 2022 yil. – 432 b.
Axmedova Z.Dj. Yosh davrlari psixologiyasi. O‘quv qo‘llanma. – Buxoro. Kamolot nashriyoti. 2022 yil. – 304 b.
Jumaev N.Z Ontogenez psixologiyasi. O‘quv qo‘llanma. – Buxoro. Durdona nashriyoti. 2022 yil. – 256 b. 
Maxmudova Z.M. Eksperimental psixologiya. O‘quv qo‘llanma. – Buxoro. Kamolot nashriyoti. 2022 yil. – 336 b.
            Ilmiy ishlarning amaliyotga tadbiqi, moliyalashtirish manbaalari:

Nomi

Guvohnoma

raqami

Mualliflar

1.

Raven testi asosida shaxs intellektini monitoring qilish tizimi

Mualliflik guvohnomasi DGU 04221

D.SH.Barotova, D.A.Sobirova, J.R.Amanov

2.

Ruhiy asab barqarorligini aniqlash testi

Mualliflik guvohnomasi DGU 05045

O.R.Avezov, I.SH.Sa’dullaev, Q.I.Jo‘raev

3.

Depressiya darajasini aniqlash metodikasi

Mualliflik guvohnomasi DGU 05051

B.H.Rajabov, D.B.Rahmonova, Q.I.Jo‘raev

4.

O‘zining psixik holatlarini baholash

Mualliflik guvohnomasi DGU 04969

E.S.Eshov, J.J.Atamuradov, F.H.Hazratov

5.

Ziddiyatli vaziyatlarni baholash - ziddiyat.telebothost.uz

Mualliflik guvohnomasi DGU 05000

N.Z.Jumayev, R.X.Saygatov

6.

Tashvish va xavotirni aniqlash testi

Mualliflik guvohnomasi DGU 05192

Q.I.Jo‘rayev, F.U.Karimova,

M.E.Sattorov

7.

SHaxslararo munosabatlar diagnostikasi

Mualliflik guvohnomasi DGU 05053

B.H.Rajabov, D.B.Rahmonova, Q.I.Jo‘raev

8.

Depressiya darajasini aniqlash metodikasi

Mualliflik guvohnomasi DGU 05052

B.H.Rajabov, D.B.Rahmonova, Q.I.Jo‘rayev

 

Yuqoridagi psixodiagnostik usullar orqali umumiy o‘rta, o‘rta maxsus va oliy ta’lim tizimida, turli korxona va tashkilotlarda, sudga oid psixologik ekspertizalarda foydalanib kelinmoqda.
Kafedra katta o‘qituvchisi L.Y.Olimov tomonidan yozilgan “Sud psixologik ekspertizasi” nomli monografiyasidan kafedra huzurida tashkil qilingan Psixologik xizmat markazida huquq-tartibot organlari tomonidan tayinlangan “Sudga oid psixologik ekspertiza”lar jarayonida foydalanib kelinmoqda. Ko‘rsatilgan xizmat uchun to‘langan to‘lov universitet hisob raqamiga tushirilgan.
Psixologiya va sotsiologiya ta’lim yo‘nalishida jami 500 nafar talaba tahsil olmoqda, shundan 19 ta akademik guruh mavjud bo‘lib, ularga belgilangan xonalar zamonaviy kopyuterlar va videoproektorlar bilan jihozlangan. 5 ta o’quv xonasi zamonaviy kompyuterlar va videoproyektorlar bilan jihozlangan. Mazkur yo‘nalishning 3 kurs talabalari xonasida zamonaviy elektron doska o‘rnatilgan bo‘lib, bu darslarni zamonaviy axborot texnologiyalaridan foydalanib o‘tish imkoniyatini beradi.
Kafedrada 16 nafar iqtidorli talabalar ro‘yxatga olingan bo’lib, ularning ilmiy mavzulari va rahbarlari tasdiqlangan. Kafedra huzurida “Yosh psixolog” to‘garagi tashkil qilinib, yillik rejasi tasdiqlangan va shu reja asosida tadbirlar amalga oshirilib, bayonlashtirilgan. To‘garak a’zolari 2015-yil Psixologiya fani Olimpiadasida Choriyeva Munis 3-o‘rin, 2016-yil Hayitova Hilola fahrli 4-o‘rinni egallagan. 2-kurs Psixologiya guruhi talabasi N.Sanaqulova L.Y.Olimov rahbarligida 3 ta jurnalda, 4 ta turli anjumanlarda ishtirok etib maqola va tezislarini nashr ettirgan, shuningdek, D.To‘rayeva, D.Amonova, M.Nazarova, M.Ochilova, U.Nazarov, S.Hamroyevlar ham turli anjumanlarda ishtirok etgan. 2-kurs talabasi M.Sanoqulova “Orasta qizlar” ko‘rik tanlovida 2-o‘rinni egallagan.  2-kurs talabasi M.Tilavov Respublikada, M.Hamroyev Respublika va Xalqaro sport turnirlarida faxrli o‘rinlarni egallagan.  S.Hamroyev viloyat gazetalarida doimiy maqolalari bilan ishtirok etib kelmoqda hamda she’riy to‘plamlari nashr etilgan.
2017-yilda  Sanoqulova Nigora   “Navoiy” davlat mukofoti sovrindori
2018-yilda  Jalilov Hafiz  “Navoiy” davlat mukofoti sovrindori
2018-yilda psixologiya kafedrasi dotsenti D.A.Barotova “Eng yaxshi olima” tanlovi g‘olibi.
2018-yilda Psixologiya kafedrasi katta o‘qituvchisi L.Y.Olimov “Muttaxasisilik bo‘yicha eng yaxshi pedagog” respublika tanlovi g‘olibi.
 Psixologiya kafedrasi ilmiy-pedagogik jihatdan ancha samarali faoliyat ko’rsatmoqda. Bugungi kunda 3 nafar katta ilmiy-xodim doktorlik dissertatsiyasi ustida ilmiy izlanishlar olib bormoqda.