XIX-XX asrlarga oid sopol buyumlar, asosan, hunarmandchilik mahsulotlari sifatida keng tarqalgan bo'lib, ular kundalik hayotda idishlar (qozon, tog'ora, kosa, piyola), bezak (naqshli plitkalar, vazalar, haykalchalar), qurilish materiallari (g'isht, koshin) va turli xil buyumlar (so'ri, qushxona, tuvaklar) sifatida ishlatilgan, G'ijduvon, Shahrinav, Kattaqo'rg'on, O'rg'onoch, Buxoro shahri kabi hududlarda ustalar turli texnikalar (sirli, sirka, rangli, shishali) qo'llab, nozik naqshlar bilan bezatilgan, ayniqsa, ko'k rang, yashil, oq rang, qo'ng'ir ranglar keng qo'llanilgan; bu buyumlar nafaqat Buxoro, balki qo'shni hududlarga ham tarqalgan, bu esa Buxoro sopolchiligining yuqori darajada rivojlanganidan dalolat beradi.
Sopol buyumlarning turlari va xususiyatlari:
Kundalik buyumlar:
Idishlar: Tosh-tovoqlar, kosalar, piyolalar, laganlar, qozonlar, ko'zalar.
Bezak buyumlari: Naqshli plitkalar (g'isht, koshinlar), devorga osiladigan panellar, vazalar, haykalchalar (qushlar, hayvonlar tasvirlari).
Qurilish materiallari: Sopol g'ishtlar (rangli va oddiy), koshinlar, sopol quvurlar.
Boshqa buyumlar: Tuvaklar, suzgichlar, so'rilar, shamdonlar, xumlar.
Texnikalar va uslublar:
Sirli buyumlar: Ko'k, yashil, oq, sariq sir (glazur) bilan qoplangan, ba'zan murakkab naqshlar tushirilgan.
Sirka (shisha) qoplamali buyumlar: Shaffof yoki yarim shaffof sir bilan yaltiroq qilingan.
Rangli buyumlar: Asosiy loyga rang berish orqali, yoki sir bilan birga rangli bo'yoqlar ishlatilgan.
Naqshlar: Geometrik (girih), o'simlik (g'uncha, barg) va hayvonot (qushlar, baliqlar) tasvirlari.
Asosiy markazlar: G'ijduvon, Shahrinav, Kattaqo'rg'on, O'rg'onoch (hozirgi Xorazm viloyati) va Buxoro shahri sopol buyumlar ishlab chiqarishning yirik markazlari bo'lgan.
Iqtisodiy rol: Sopol buyumlar Buxoro amirligining iqtisodiyotida muhim o'rin tutgan, nafaqat ichki bozorni ta'minlagan, balki savdo orqali Rossiya imperiyasi va boshqa mamlakatlarga ham eksport qilingan.
XXIX-XX asrlarda sopol buyumlari nafaqat iste'mol tovarlari, balki san'at asarlari bo'lib, o'zining rang-barangligi, naqshlarining nafisligi va texnikasining yuqoriligi bilan ajralib turgan.
